Układ kierowniczy

Układ kierowniczy samochodu umożliwia zmianę kierunku jazdy w sposób kontrolowany, tzn. zakręcanie pojazdu w bok, czyli ruch po krzywej. Konstrukcja układu kierowniczego umożliwia skrę­canie kół kierowanych kosztem umiarkowanego wysiłku fizycznego, aby prowadzenie samochodu nie męczyło zbytnio kierowcy. Samochody ciężarowe o dużej ładowności lub przeznaczone do ruchu w trudnych wa­runkach (np. pojazdy wojskowe), a nawet cięższe pojazdy osobowe ze względu na znaczne wymiary opon i obciążenia, jakie przenoszą koła kierowane, wyposażone są często w urządzenia wspomagające (mecha­niczne, pneumatyczne lub najbardziej rozpowszechnione — hydrau­liczne) w układach kierowniczych.Typowy układ kierowniczy samochodu o sztywnej o,si przedniej skła­da się z mechanizmu kierowniczego z kolumną i kołem kierownicy ofaż układu drążków i dźwigni tworzących tzw. układ lub mechanizm zwrotniczy.Mechanizm kierowniczy uruchamia układ zwrotniczy, zamieniając ruch obrotowy koła kierownicy na posuwisty ruch drążka podłużnego. Podczas bezruchu koła kierownicy mechanizm kierowniczy utrzymuje drążki układu zwrotniczego w określonych położeniach, uniemożliwia­jąc samoczynne przekręcanie się w bok kół kierowanych.Głównym zespołem mechanizmu kierowniczego jest prze­kładnia mechaniczna o stałym lub zmiennym przełożeniu. Zmienność przełożenia przekładni kierowniczej zależy w głównej mierze od prze­znaczenia samochodu.Jeżeli samochód jest przeznaczony do jazdy z dużą prędkością i po dobrych drogach, mechanizm kierowniczy ma największe przełożenie w razie ustawienia kół kierowanych do jazdy na wprost. Przełożenie mechanizmu kierowniczego zmniejsza się coraz bardziej w miarę skrę­cania kół kierowanych w bok. Zapobiega to zbyt gwałtownemu za­kręcaniu samochodu wskutek niewielkiego ruchu kierownicy, co w ra­zie znacznej prędkości jazdy mogłoby spowodować wypadek drogowy.Kiedy natomiast samochód jest przeznaczony do eksploatacji w cięż­kim terenie, gdzie trzeba często zakręcać i opory toczenia kół jezdnych są znaczne, mechanizm kierowniczy ma najmniejsze przełożenie w razie ustawienia kół kierowanych do jazdy na wprost. W takim przypadku w miarę skręcania kół kierowanych w bok coraz bardziej wzrasta prze­łożenie mechanizmu kierowniczego.Przekładnie kierownicze ze względu na konstrukcję podzielić można na śrubowe, ślimakowe i zębatkowe. Przekładnie śrubowe lub ślimakowe mają prze­łożenia zmienne lub stałe, a przekładnie zębatkowe — tylko przełoże­nia stałe.Najczęściej w mechanizmach kierowniczych współczesnych samocho­dów stosuje się tzw. przekładnie półodwracalne. Przekładnia taka za­pewnia w pewnym stopniu (dzięki odpowiedniemu pochyleniu linii śru­bowej ślimaka lub zwojów śrubowych, a ponadto w wyniku specjalnego ustawienia kół kierowanych) skłonność kół kierowanych do ustawiania się w kierunku do jazdy na wprost. W rezultacie koło kierownicy moż­na przekręcać do położenia środkowego (jazda na wprost) kosztem znacznie mniejszego wysiłku niż podczas skręcania kół kierowanych w bok.

Comments

comments